Το χωριό που έσωσαν οι μετανάστες

Ένα ιταλικό χωριουδάκι αγκάλιασε τους μετανάστες που ναυάγησαν στα νερά του. Ένα κοινωνικό πείραμα αλληλεγγύης πέτυχε

ΑΘΗΝΑ ΛΕΒΕΝΤΗ 07.11.2013 3mbsk0nt Στο Ριάτσε της Καλαβρίας, που βρίσκεται στο δάχτυλο του ποδιού της Ιταλίας, ο δήμαρχος Domenico Lucano έχει δει πολλούς μετανάστες να πνίγονται, προσπαθώντας να πλησιάσουν τις ακτές. «Αλλά δεν ωφελεί απλώς να κλαίμε. Δεν είναι αρκετό». Την τελευταία δεκαετία γίνονται προσπάθειες να βοηθηθούν πραγματικά όσοι αιτούνται άσυλο και διακινδυνεύουν τη ζωή τους σε ξεχαρβαλωμένες βάρκες. Έτσι άνθισε ένα πρόγραμμα, που η Ε.Έ. θα μπορούσε κάλλιστα να το μελετήσει και να το εκμεταλλευτεί.
Το Ριάτσε έγινε διάσημο το 1972, όταν στο επίνειό του βρέθηκαν οι Πολεμιστές: δύο αρχαιοελληνικά αγάλματα ηλικίας 2.500 ετών και ανεκτίμητης αξίας. Τα αγάλματα δεν έφεραν ποτέ τον αναμενόμενο τουρισμό και οι νέοι εγκατέλειψαν τον τόπο. Το χωριό μαράζωσε. Η τοπική κοινωνία έπεσε σε ύφεση, το ίδιο και η οικονομία. Τα μεροκάματα ήταν δυσεύρετα, ενώ από τους 2.500 κατοίκους είχαν ξεμείνει μόνο μερικές εκατοντάδες, οι περισσότεροι ηλικιωμένοι. Σήμερα, τα σοκάκια του Ριάτσε έχουν μετατραπεί σε χώρους γεμάτους ζωή, χάρη στους μετανάστες. Προσφέρονται μαθήματα ιταλικών στα παιδιά τους, δουλειές στους μεγάλους και κουπόνια τροφίμων στις οικογένειες. n21c4wlu Όλα ξεκίνησαν το 1998, όταν 200 κούρδοι βρέθηκαν σε μια παραλία κοντά στο Ριάτσε -είχαν εγκαταλείψει τα εδάφη τους εν μέσω ενός ακύρηχτου πολέμου μεταξύ ΡΚΚ και τουρκικού στρατού. Αντί να τους στείλουν σε κάποιο από τα ζοφερά κέντρα κράτησης της Ιταλίας, τα σπίτια του χωριού που είχαν εγκαταλειφθεί από τον τοπικό πληθυσμό έγιναν σπίτια των μεταναστών. «Οι γονείς μου μού έμαθαν να καλωσορίζω πάντα τους ξένους», λέει ο Lucano.
Οι κάτοικοι του χωριού καλωσόρισαν τους αλλοδαπούς, συνδυάζοντας το τερπνόν μετά του ωφελίμου. «Εμφανίστηκε ξανά μια αχτίδα για το μέλλον. Μια νέα αίσθηση συλλογικής συνεργασίας. Ο κόσμος έφευγε, το σχολείο είχε κλείσει, ενώ το έλλειμμα βασικών υπηρεσιών όλο και μεγάλωνε.Είχαμε αρχίσει να αναρωτιόμαστε αν είχε πλέον νόημα να κάνουμε σχέδια επί χάρτου για να συντηρούμε ένα χωριό, το οποίο ολοένα και ερήμωνε. Οι νέες αφίξεις, όμως, έφεραν μαζί τους και νέες ελπίδες», λέει ο Lucano.
Η επιρροή και η δημοφιλία του Lucano έχουν ενοχλήσει τη Ντραγκέτα, την τοπική Μαφία, η οποία χάνει πολύ χρήμα λόγω της κοινωνικής του δράσης. Το 2009 ο δήμαρχος γλίτωσε παρά τρίχα από απόπειρα δολοφονίας, ενώ μυστηριωδώς έχουν δηλητηριαστεί και δύο από τα σκυλιά του. Όμως δεν τα παρατάει. Πριν από λίγο καιρό είχε απειλήσει να ξεκινήσει απεργία πείνας, αν οι αρμόδιες αρχές δεν ξεμπλόκαραν τα καθυστερούμενα κονδύλια, ώστε να μπορέσουν να εξαργυρωθούν τα κουπόνια των προσφύγων.
Ρεπορτάζ της Guardian για το χωριό επισημαίνει πως οι καλές προθέσεις οφείλονται εν μέρει και στις κρατικές επιδοτήσεις για τη στέγαση και τη σίτιση των προσφύγων, οι οποίες άρχισαν με τη σειρά τους να δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Το νέο είδος τοπικού νομίσματος έχει τη μορφή κουπονιών, τα οποία λαμβάνουν οι αλλοδαποί ως ανταμοιβή για τις υπηρεσίες που προσφέρουν και τα ανταλλάσσουν στα τοπικά μαγαζιά για να προμηθεύονται άλλα προϊόντα. Τα καταστήματα στέλνουν στη συνέχεια τα κουπόνια στο δήμο, ο οποίος αποζημιώνεται από ειδικά κονδύλια του κράτους. Παρά τις συχνές καθυστερήσεις λόγω γραφειοκρατίας, η χρηματοδότηση αυτή κυμαίνεται στα 25-30 ευρώ την ημέρα για κάθε πρόσφυγα.
Παρά τα κονδύλια, το κοινωνικό πείραμα του Ριάτσε είναι χωρίς αμφιβολία πετυχημένο. Με τη βοήθεια ΜΚΟ, ακτιβιστών και ντόπιων εθελοντών, ο δήμος επισκευάζει τα εγκαταλειμμένα σπίτια για να στεγάζει προσωρινά τους πρόσφυγες, που συνεχίζουν να καταφτάνουν στο χωριό από κάθε γωνιά της Γης. Σιγά σιγά οι μετανάστες ξεκινούν να συμμετέχουν και αυτοί στην παραγωγική διαδικασία, όσο περιμένουν την εξέταση για τις αιτήσεις ασύλου. Οι δρόμοι έχουν ζωή, η τοπική οικονομία κινείται, οι ξεριζωμένοι βρίσκουν σπίτι, το σχολείο λειτουργεί ξανά.
«Για μας είναι όλα εγγόνια», λέει ένας παππούς. «Στο σχολείο η ενσωμάτωση γίνεται αυθόρμητα», λέει η δασκάλα τους και ομολογεί πως «τα παιδιά των αλλοδαπών είναι πολύ έξυπνα. Μάλιστα μαθαίνουν πιο γρήγορα από τα ιταλάκια».

Πηγή: doctv.gr