Panama Papers: Η Ευρωπαϊκή Ένωση φιμώνει τις έρευνες; [αποκλειστικό]

Λίγες μέρες μετά τη δημοσιοποίηση εκατομμυρίων εγγράφων από το International Consortium of Investigative Journalists, τα οποία αποκάλυψαν εκατοντάδες περιπτώσεις ξεπλύματος μαύρου χρήματος, φοροδιαφυγής και διαφθοράς και που ονομάστηκαν Panama Papers, η Ευρωπαϊκή Ένωση φέρνει σε ψηφοφορία μία οδηγία που πολλοί πιστεύουν ότι μπορεί να βάλει ταφόπλακα σε τέτοιου είδους έρευνες.


Συγκεκριμένα, στις 14 Απριλίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλείται να ψηφίσει σχετικά με την οδηγία [COM(2013)0813, μία οδηγία που φαινομενικά προστατεύει το εμπορικό απόρρητο, την τεχνογνωσία και τις επιχειρηματικές πληροφορίες.

Στην πράξη όμως, πολλοί πιστεύουν ότι στόχος της είναι η δημοσιογραφική έρευνα, και ιδιαίτερα αυτή που ασχολείται με τις σύγχρονες πρακτικές φοροδιαφυγής που εφαρμόζουν οι επιχειρηματικοί κολοσσοί, χρησιμοποιώντας, πότε το δαιδαλώδες δίκτυο των οφσόρ εταιρειών και πότε σύγχρονα χρηματοοικονομικά προϊόντα, και οι διωκτικές αρχές αδυνατούν να παρακολουθήσουν.

Ήδη, η μεθόδευση αυτή έχει ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων, τόσο στη Γερμανία όσο και σε άλλες χώρες, αφού πολλοί υποστηρίζουν ότι κάτω από το περίβλημα της προστασίας της επιχειρηματικότητας, και με δικαιολογία την προστασία του εμπορικού, βιομηχανικού και τεχνολογικού απορρήτου, η Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί να προφυλάξει τους μεγάλους παίκτες της παγκόσμιας αγοράς, δυσκολεύοντας, ακόμη περισσότερο, το έργο των ερευνητών δημοσιογράφων.

«Ποιος θα ορίζει αν μία πληροφορία, π.χ. για το δίκτυο των οφσόρ που χρησιμοποιεί μία πολυεθνική, σπάει το εμπορικό απόρρητο»; Αυτό αναρωτιούνται πολλοί, και βλέπουν ότι όλο αυτό το θέμα που έρχεται να ψηφίσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συνδέεται άμεσα ακριβώς με εκείνες τις περιπτώσεις έρευνας που έφερε στο φως την κολοσσιαία διαφθορά των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων, σε συνεργασία με επίορκους πολιτικούς και δικαστές. Στόχος θεωρούν ότι είναι το ICIJ, τα Wikileaks και όλες εκείνες οι ομάδες ερευνητών που, σε πλήθος περιπτώσεων, ξεπέρασαν τις διωκτικές αρχές ή τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (οι οποίες κινούνται με χαρακτηριστική νωθρότητα) αποκαλύπτοντας τεράστια σκάνδαλα.

Όλος αυτός ο σάλος στο εξωτερικό (εδώ μάλλον δεν έδωσε κανένας σημασία), προκάλεσε την προσθήκη ασαφών τροποποιήσεων για την «άσκηση του δικαιώματος της ελευθερίας της έκφρασης και της ελευθερίας της πληροφόρησης» και «για την έρευνα για παράνομες δραστηριότητες, αν ο εναγόμενος έχει ενεργήσει για να προστατεύσει το δημόσιο συμφέρον”. Η ουσία όμως παραμένει. Όλο αυτό δυσκολεύει αφάνταστα το έργο των δημοσιογράφων, αφού αυτοί πλέον θα καλούνται να αποδείξουν ότι έχουν ενεργήσει με γνώμονα το δημόσιο και όχι το ιδιωτικό συμφέρον. Και φυσικά, η οδηγία δεν ορίζει τι θεωρείται «δημόσιο συμφέρον», και τι όχι…

Ακόμα και το σκάνδαλο που προέκυψε πρόσφατα με το πειραγμένο λογισμικό στα γερμανικά αυτοκίνητα VolksWagen (VW), το οποίο έχει τεράστιες οικολογικές και οικονομικές διαστάσεις που ακόμη ίσως δεν έχουν αποκαλυφθεί στο σύνολό τους, ενδεχομένως να μην είχε προχωρήσει ποτέ, εάν η γερμανική εταιρεία κατάφερνε να σταματήσει την έρευνα σε πρώιμο στάδιο, με την πρόφαση, τι άλλο, το εμπορικό απόρρητο…

Η Γερμανική Ομοσπονδία Συνδικάτων καθώς και πολλές ενώσεις δημοσιογράφων έχουν ήδη καταγγείλει τις μεθοδεύσεις αυτές ενώ πληθαίνουν οι φωνές που θεωρούν ότι οι Ευρωβουλευτές, ακόμη και από άγνοια, καλούνται να ψηφίσουν μια οδηγία που θα σημάνει το τέλος των μεγάλων αποκαλύψεων που έχουν καταδείξει μέχρι σήμερα ότι η διαφθορά μπορεί να είναι ένα σπορ στο οποίο ενδεχομένως επιδίδονται όλες οι κοινωνικές τάξεις, οι πραγματικοί πρωταθλητές όμως βρίσκονται στην… κορυφή της πυραμίδας.

Σύνταξη/επιμέλεια: Κεφαλονίτικα Νέα